Hoe vaak moet je ventilatie C en D laten onderhouden?

Hoe vaak? Dat hangt af van het onderdeel, het merk en je woning. Een filter raakt veel sneller vol dan een kanaal. Hieronder zetten we de aanbevelingen van onafhankelijke bronnen en fabrikanten naast elkaar, zodat je zelf een realistisch schema kan opstellen.

Overzicht per onderdeel

Wat zeggen de officiële bronnen?

Buildwise

Buildwise, het onafhankelijke kenniscentrum van de Belgische bouwsector, geeft in zijn praktische ventilatiegids dit ritme: roosters en ventielen regelmatig reinigen, filters jaarlijks vervangen, warmtewisselaar en ventilatoren om de drie jaar reinigen en de luchtkanalen om de negen jaar. Het is een minimumschema voor een gemiddelde woning.

Omgeving Vlaanderen

Volgens Omgeving Vlaanderen vervang je filters gewoonlijk om de zes maanden, maar je vraagt best aan de fabrikant of installateur wat voor jouw toestel geldt. De toevoeropeningen van systeem B en D reinig je er elke maand, afvoeropeningen en doorstroomopeningen om de één tot drie maanden. En: schakel om de één tot drie jaar een installateur in.

De fabrikanten

• Zehnder ComfoAir Q: filters minimaal elk half jaar, ventielen en roosters elk half jaar reinigen. De gebruikershandleiding voorziet om de twee jaar "overige onderhoudsactiviteiten" door een installateur. Kanalen: afvoer om de 4 jaar, toevoer om de 8 jaar. Zie ook onderhoud Zehnder.
• Duco DucoBox Energy: filters om de 3 maanden controleren en om de 6 maanden vervangen, ventielen elke 6 maanden. Installateur jaarlijks, warmtewisselaar om de 2 jaar, ventilatoren en bypassklep om de 4 jaar. Afvoerkanalen om de 5 à 6 jaar, toevoerkanalen om de 8 jaar. Meer op onderhoud Duco.
• Brink Renovent en Flair: de handleiding vraagt de filters elk jaar te vervangen, de filterfolder van Brink raadt minimaal twee keer per jaar aan. Wisselaar en ventilatoren door de installateur ongeveer om de drie jaar. Zie onderhoud Brink.
• Renson Healthbox 3.0 (C+): waaier om de 3 jaar reinigen (jaarlijks bij een motorloze dampkap op het systeem), roosters jaarlijks, kanalen om de 9 jaar en een volledige controle door een vakman om de 2 jaar. Meer op onderhoud Renson.
• Duco DucoBox Silent / Focus (C): ventielen elke 6 maanden, jaarlijkse controle, ventilator om de 4 jaar, kanalen om de 8 jaar.

Wanneer moet het vaker?

De richtlijnen gaan uit van een gemiddelde woning. In deze situaties raken filters en ventielen sneller vuil:

• Nieuwbouw of verbouwing: bouwstof zet zich snel vast. Brink raadt aan de filters de eerste weken na oplevering vaker te reinigen. Itho levert de HRU ECO 350 zelfs met een grovere "bouwstoffilter" (G3) die na ongeveer drie maanden vervangen moet worden.
• Drukke baan, landbouw of bos: meer fijnstof, pollen of insecten in de aanzuiglucht.
• Fijnstoffilter (F7): een fijnere filter houdt meer tegen en raakt daardoor sneller vol.
• Huisdieren, roken, intensief koken: afvoerventielen en afvoerfilter vervuilen sneller, vooral in de keuken.
• Motorloze dampkap op ventilatie C+: vet in het afvoerkanaal. Renson vraagt dan een jaarlijkse reiniging van de waaier in plaats van om de drie jaar.

Ons praktisch schema

Samengevat een schema dat binnen de aanbevelingen van alle bronnen hierboven valt:

• Ventilatie C / C+: zelf ventielen en roosters reinigen om de 6 tot 12 maanden, een onderhoud door een vakman om de 1 à 2 jaar.
• Ventilatie D / balansventilatie: filters vervangen om de 6 tot 12 maanden, een volledige WTW-beurt om de 1 tot 3 jaar (bij Duco jaarlijks volgens de handleiding).
• Kanalen: laten reinigen om de 4 tot 9 jaar, afhankelijk van merk, of eerder als je veel vuil ziet in het eerste stuk achter de ventielen. Dat is gespecialiseerd werk dat wij zelf niet uitvoeren.

Zo ziet een jaar eruit bij ventilatie D

• Voorjaar: filters vervangen (zeker vóór het pollenseizoen als je een F7-filter gebruikt) en ventielen reinigen.
• Zomer: sifon van de condensafvoer controleren na een droge periode of een lange vakantie.
• Najaar: filters opnieuw vervangen vóór het stookseizoen, roosters en ventielen afstoffen.
• Om de 1 tot 3 jaar: volledige beurt door een vakman, liefst buiten het drukke begin van de winter.

Signalen dat je niet moet wachten

Los van elk schema: laat je systeem nakijken als je een van deze dingen merkt.

• Je toestel maakt meer of ander geluid dan vroeger (zie ventilatie maakt lawaai).
• Er komt een geur uit de ventielen (zie ventilatie stinkt).
• Je ziet condens op ramen of schimmel in de badkamer (zie condens en schimmel ondanks ventilatie).
• De filtermelding komt terug kort nadat je ze gereset hebt (zie filtermelding resetten).
• Er staat een foutcode op het display.

Wanneer bel je een vakman?

Filters en ventielen kan je meestal zelf. Voor de warmtewisselaar, ventilatoren, bypassklep, voorverwarmer en condensafvoer heb je gereedschap, kennis van het toestel en wat tijd nodig. Weet je niet meer wanneer de laatste volledige beurt was, dan is het hoog tijd. Een onderhoud van ventilatie C kost €149 excl. btw, een onderhoud van ventilatie D €199 excl. btw, filters inbegrepen. Afspraak maken.